Biyografi

Ahmet Hamdi Tanpınar Kimdir? Kısaca Hayatı, Eserleri, Edebi Kişiliği

Ahmet Hamdi Tanpınar

(1901-1962)

Kısaca Hayatı

Ahmet Hamdi Tanpınar; roman, öykü, deneme, makale, edebiyat tarihi, şiir türlerinde eserleriyle bilinen çağdaş Türk romancısı, öykücü ve şairdir.

1942-1946 yıllarında Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde Kahramanmaraş Milletvekili olarak bulunmuştur.

Cumhuriyet döneminin ilk öğretmenlerinden ve Edebiyat dünyasının usta isimlerinden olan Ahmet Hamdi Tanpınar, 23 Haziran 1901 tarihinde İstanbul’da dünyaya gelmiştir. Babası Kadılık mesleğini yerine getiren Kadı Hüseyin Fikri Efendi’dir. Babasının Kadılık mesleğinden dolayı Ahmet Hamdi Tanpınar, Anadolu’nun birçok yerinde bulunmuştur.

Bu nedenle eğitimini de farklı şehirlerde sürdüren Tanpınar, henüz 13 yaşında iken annesi kaybetmiştir. Daha sonraları ise usta kalem Tanpınar, annesinin ölüm hadisesini eserlerine de yansıtmıştır.

Lise öğrenimini Konya Lisesi’nde tamamlamıştır. Daha sonra 1923 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’ni bitirdi.  Akabinde öğretmenlik ve akademisyenlik hayatına atılan Tanpınar liselerde ve yüksek okullarda çeşitli dersler okuttu. 1939 yılında İstanbul Üniversitesi’nde Yeni Türk Edebiyatı profesörlüğüne atandı.

Tanpınar, 1942-1946 yılları arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde Kahramanmaraş Milletvekili olarak görev yaptı. Bu görevinin ardından bir süre Milli Eğitim müfettişliği yaptıktan sonra 1949 yılında Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’ndeki görevine döndü.

Gençlik yıllarında Yahya Kemal Beyatlı ve Ahmet Haşim’den ders alarak bu şekilde kendisini derin bir edebiyat deryasının içinde bulmuştur.

Batı edebiyatından Paul Valéry ile Marcel Proust’u kendisine üstâd olarak seçmiştir.

Ahmet Hamdi Tanpınar, şiirlerini ilk olarak Dergâh Dergisi’nde yayımlamıştır.

Hayatı boyunca sağlığından şikâyetçi olan Tanpınar, 1949 yılında görevine geri döndüğü İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde öğretmenlik yaptığı sırada 24 Ocak 1962’de geçirdiği kalp krizi ile Haseki Hastanesi’ne kaldırıldı. Ertesi gün sabah saatlerinde, ikinci bir krizle hayata veda etti. Cenaze namazı Süleymaniye Camii’nde kılınan Ahmet Hamdi Tanpınar’ın cenazesi Rumeli Hisarı Kabristanı’nda, hocası ve dostu Yahya Kemal’in yanı başına defnedilmiştir.

 

Edebi Kişiliği

Ahmet Hamdi Tanpınar, yaşamı boyunca sürdürdüğü edebiyat hayatında, roman, öykü, deneme ve şiir gibi edebi türlerde eserler kaleme almıştır.

Tanpınar, adını ilk kez “Altın Kitap” dergisinde yayınlanan “Musul Akşamları” şiiriyle duyurmuştur.

Ahmet Hamdi Tanpınar, hocası Yahya Kemal Beyatlı’nın da etkisi ile hem klasik Türk şiirini hem de Batı da büyük yankı uyandıran birçok önemli şairi tanıma fırsatı bulmuş ve bunu şiirlerine de yansıtmıştır.  Özellikle edebi eserlerinde dili kullanma biçimi ve bu konudaki ustalığıyla da dikkat çekmektedir.

 

 

Ahmet Hamdi Tanpınar Eserleri

Roman
Huzur
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
Sahnenin Dışındakiler
Mahur Beste
Aydaki Kadın
Ayna

Deneme
Beş Şehir
Yahya Kemal
Yaşadığım Gibi

 

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu