Osmanlı Tarihi

Osmanlı Padişahlarının Sıralı Listesi

Osmanlı Padişahları

Osmanlı Hanedanı’nın sultan-ı âzamları yükselme döneminden dağılma dönemine kadar kıtalararası geniş bir imparatorluğa hükmetmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu zirvedeyken; kuzeyde Macaristan, güneyde Somali, batıda Cezayir ve doğuda Irak’a kadar uzanmıştır. İlk başlarda imparatorluk Bursa’da yönetilirken 1366’da Edirne başkent oldu. Son olarak da Bizans İmparatorluğu’ndan alınan İstanbul başkent oldu.

İmparatorluğun ilk yıllarının anlatımında efsane ve gerçeği ayırmanın zor olması nedeniyle değişen konular olmuştur; buna rağmen çoğu çağdaş bilginler imparatorluğun aşağı yukarı 1299 yılında ortaya çıktığını ve kurucusunun Oğuz Türkleri’nin Kayı Boyu’ndan gelen Osman Gazi olduğunu kabul eder.

Osmanlı Hanedanı 36 sultanla 6 yüzyıl boyunca var oldu. Osmanlı İmparatorluğu, I. Dünya Savaşı’nda müttefik olduğu İttifak Devletleri’nin yenilgiye uğraması sonucuyla tarih sahnesinden silindi. İmparatorluğun İtilaf Devletleri tarafından bölünmesi ve ardından gelen Kurtuluş Savaşı’ndan sonra Türkiye Cumhuriyeti’nin doğmasına yol açtı.

Osmanlı Devlet Teşkilatı

Osmanlı İmparatorluğu var olduğundan beri mutlak monarşi ile yönetilirdi. Sultan hiyerarşik Osmanlı sisteminde ve siyasi, askeri, hukuki, sosyal ve çeşitli başlıklarda en üstteydi. Teorik olarak sadece Allah’a ve yerine getirmesi gereken Allah’ın yasaları (İslam’daki şeriat)’na sorumluydu. Onun ilahi görevi İran-İslam başlıklarına yansıtılan “Allah’ın yeryüzündeki gölgesi” (zill Allah fi’l-âlem) ve “yeryüzünün halifesi” (halife-i ru-yi zemin) olmaktı.

Tüm devlet dairesi onun hükmündeydi ve verdiği her karar ferman adı verilen kararnamede yayımlanırdı. Başkomutandı ve tüm yurttaki resmi unvanıydı. 1453’te İstanbul’un Fethi’nden sonra kendilerini Roma İmparatorluğu’nun varisi olarak görürlerdi bu nedenle ara sıra Kayser ve İmparator unvanını kullanırlardı. 1517’de Mısır’ın Fethi’nden sonra I. Selim halife unvanını da benimsedi. Böylece evrensel Müslüman hükümdarı olduğunu iddia etti. Yakın zamanlarda Osmanlı hükümdarları tahta çıkmada Avrupa hükümdarlarının taç giyme törenine eşdeğer olarak Osman’ın Kılıcı ile kuşatılırdı. Kuşatılmayan sultanın çocukları verasete uygun değildi.

Teoride ve ilkelerde teokratik ve salt olmasına rağmen, uygulamada padişah’ın yetkileri sınırlıydı. Siyasi kararlarda hanedanın önemli üyelerinin görüş ve tutumlarını dikkate alırdı, bürokratik ve askeri kuruluşlarda aynı zamanda dini liderlerdi. 17. yüzyıldan bu yana, imparatorluk uzun süren durgunluk dönemine girdi, bu dönemde sultanlar çok güçsüzleştiler. Birçoğu güçlü Yeniçeri Ocağı tarafından tahttan indirildi. Tahta geçmesi yasaklı olmasına rağmen Harem özellikle hükümdarın annesi (Valide Sultan olarak da bilinir) sahne arkası önemli politik rollerde Kadınlar saltanatı dönemi boyunca etkili oldu.

Sultanların azalan güçleri ilk sultanların ve sonrakilerin saltanat uzunluklarının farklılığından dolayı kanıtlandı. I. Süleyman, imparatorluğu 16. yüzyılda doruk noktasına çıkaran, 46 yıllık saltanatı olan, Osmanlı tarihinin en uzunuydu. V. Murat, 19. yüzyıl gerileme dönemine hükmeden, kayıtlardaki en kısa saltanattı: saltanatı sadece 93 gün sürdü. Parlamenter monarşi V. Murat’ın varisi II. Abdülhamit, imparatorluğun son mutlak ve ilk anayasal monarşi hükümdarı, zamanında resmileşti. 7 Ocak 2017’deki ölümüne dek, Osmanlı hanedanının başı ve Osmanlı tahtının sahibi Abdülmecit’in büyük torunu Bayezid Osman’dı.

 

Osmanlı Padişahlarının Sıralı Listesi

Aşağıdaki tablo Osmanlı sultanlarını ve son Osmanlı halifesini tarihe göre sıralanmış olarak listeler. Tuğralar kaligrafik mühür ya da Osmanlı sultanları tarafından kullanılan imzalardır. Onlar tüm resmi belgelerde, sikkelerde ve daha önemlisi padişahın portresinin belirlenmesinde kullanılırdı. “Notlar” sütunu padişahların ebeveynlerini ve kaderlerini içerir. Padişah’ın saltanatının sonu doğal ölümle bitmediği zaman nedeni kalın gösterilir. İlk hükümdarlar için genellikle saltanatının sonu ve varisinin tahta çıkması arasında bir zaman vardır. Bunun nedeni tarihçi Quataert’e göre bu dönemde Osmanlı’da uygulanan en yaşlı olan değil en uygun olanın tahta geçmesidir: sultan öldüğünde, bir galip çıkana kadar tüm oğulları savaşmak zorundaydı. Bundan dolayı iç çatışma meydana gelmiş ve kardeş katili gerçekleşmiştir, sultanın ölüm tarihi bu nedenle her zaman varisin tahta geçmesiyle aynı tarihte değildir. 1617’de Şehzade sistemi, en uygun olanın tahta geçmesi yerine yaşça en büyük olanın tahta geçtiği sistemle (ekberiyet) değişti. Bu sistemle tahta ailenin en büyük erkeği geçti. Bu da 17. yüzyıldan bu yana neden ölen sultanın yerine nadiren kendi oğlunun genellikle amca ya da kardeşinin geçmesini açıklar. En büyük olanın tahta geçtiği sistem (ekberiyet) 19. yüzyılda alınan başarısız sonuçlara rağmen saltanatın sonuna kadar sürdü.

Osmanlı Devleti Padişahları

 

 

Sırasıyla Osmanlı Padişahları Listesi (Kronolojik)

1) OSMAN GAZİ: 1281 – 1326 
Babası: Ertuğrul Gazi
Annesi: Hayme Hatun
Doğumu: Söğüt – 1258
Ölümü: Bursa – 1326
Saltanatı: 1281 – 1326
Devlet Sınırları: 16.000 km2

2) ORHAN GAZİ: 1326 – 1359 
Babası: Osman Gazi
Annesi: Mal Hatun
Doğumu: 1281
Ölümü : 1360
Saltanatı: 1326 – 1359
Devlet Sınırları: 95.000 km2

3) SULTAN MURAD HÜDAVENDİGAR: 1359 – 1389
Babası : Orhan Gazi
Annesi : Nilüfer Hatun
Doğumu: 1326
Ölümü : 1389
Saltanatı: 1359 – 1389
Devlet Sınırları: 500.000 km2

4) SULTAN YILDIRIM BAYEZİD: 1389 – 1403
Babası: Murad Hüdavendigar
Annesi: Gülçiçek Hatun
Doğumu: 1360
Ölümü: 8 Mart 1403
Saltanatı: 1389 – 1403

Fetret devri

(1402-1413) Yıldırım’ın oğulları arasındaki kavgada I. Mehmet Çelebi diğerlerine üstün geldi. Yenilen oğulları padişahtan sayılmaz ama bir süre hüküm sürmüşlerdir.

5) SULTAN MEHMED ÇELEBİ: 1413 – 1421
Babası: Yıldırım Bayezid
Annesi: Devlet Hatun
Doğumu: 1389
Ölümü: 26 Mayıs 1421
Saltanatı: 1413 – 1421

6) SULTAN İKİNCİ MURAD: 1421 – 1451
Babası: Çelebi Mehmed
Annesi: Emine Hatun
Doğumu: 1402
Ölümü: 3 Şubat 1451
Saltanatı: 1421 – 1451

Yükselme devri

7) FATİH SULTAN MEHMED: 1451 – 1481
Babası: İkinci Murad
Annesi: Huma Hatun
Doğumu: 29 Mart 1432
Ölümü: 3 Mayıs 1481
Saltanatı: 1451 – 1481
Devlet Sınırları: 2.214.000 km2

8) SULTAN İKİNCİ BAYEZİD: 1481 – 1512

Babası: Fatih Sultan Mehmed
Annesi: Mükrime Hatun
Doğumu: 3 Aralık 1447
Ölümü: 26 Mayıs 1512
Saltanatı: 1481 – 1512
Devlet Sınırları: 2.375.000 km2

9) YAVUZ SULTAN SELİM: 1512 – 1520
Babası: Sultan İkinci Bayezid
Annesi: Gülbahar Hatun
Doğumu: 10 Ekim 1470
Ölümü : 21-22 Eylül 1520
Saltanatı: 1512 – 1520
Devlet Sınırları: 6.557.000 km2

10) KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN: 1520 – 1566
Babası: Yavuz Sultan Selim
Annesi: Hafsa Hatun
Doğumu: 27 Nisan 1495
Ölümü: 6-7 Eylül 1566
Saltanatı: 1520 – 1566
Devlet Sınırları: 14.983.000 km2

Duraklama devri

Kanuni zamanında birinci Viyana kuşatmasından sonra duraklama devrine girildi.

11) SULTAN İKİNCİ SELİM: 1566 – 1574
Babası: Kanuni Sultan Süleyman
Annesi: Hürrem Sultan
Doğumu: 28 Mayıs 1524
Ölümü: 15 Aralık 1574
Saltanatı: 1566 – 1574
Devlet Sınırları: 15.162.000 km2

12) SULTAN ÜÇÜNCÜ MURAD: 1574 – 1595
Babası: Sultan İkinci Selim
Annesi: Afife Nur Banu Hatun
Doğumu: 4 Temmuz 1546
Ölümü: 16 Ocak 1595
Saltanatı: 1574 – 1595
Devlet Sınırları: 19.902.000 km2

13) SULTAN ÜÇÜNCÜ MEHMED: 27 Ocak 1595 – 1603
Babası: Sultan Üçüncü Murad
Annesi: Safiye Sultan
Doğumu: 26 Mayıs 1566
Ölümü: 20-21 Aralık 1603
Saltanatı: 27 Ocak 1595 – 1603

14) SULTAN BİRİNCİ AHMED: 21 Aralık 1603 – 1617
Babası: Sultan Üçüncü Mehmed
Annesi: Handan Sultan
Doğumu: 18 Nisan 1590
Ölümü: 21-22 Kasım 1617
Saltanatı: 21 Aralık 1603 – 1617

15) SULTAN BİRİNCİ MUSTAFA: 1617 – 1618 — 1622 – 1623
Babası: Sultan Üçüncü Mehmed
Annesi: Handan Sultan
Doğumu: 1592
Ölümü : 20 Ocak 1639
Saltanatı: 1. Dönem 22.11.1617 – 26.02.1618 2. Dönem 19.05.1622 – 10.09.1623

16) SULTAN GENÇ OSMAN: 1618 – 1622
Babası: Sultan Birinci Ahmed
Annesi: Mahfiruz Haseki Sultan
Doğumu: 3 Kasım 1604
Ölümü: 20 Mayıs 1622
Saltanatı: 26 Şubat 1618 – 1622

17) SULTAN DÖRDÜNCÜ MURAD: 1623 – 1640
Babası: Sultan Birinci Ahmed
Annesi: Mahpeyker Kösem Sultan
Doğumu: 27 Temmuz 1612
Ölümü: 8 – 9 Şubat 1640
Saltanatı: 10 Eylül 1623 – 1640

18) SULTAN BİRİNCİ İBRAHİM: 1640 – 1648
Babası: Sultan Birinci Ahmed
Annesi: Mahpeyker Kösem Sultan
Doğumu: 05 Kasım 1615
Ölümü: 18 Ağustos 1648
Saltanatı: 09 Şubat 1640 – 1648

19) SULTAN DÖRDÜNCÜ MEHMED: 1648 – 1687
Babası: Sultan Birinci İbrahim
Annesi: Turhan Hatice Sultan
Doğumu: 02 Ocak 1642
Ölümü: 06 Ocak 1693
Saltanatı: 08 Ağustos 1648 – 1687

20) SULTAN İKİNCİ SÜLEYMAN: 1687 – 1691
Babası: Sultan Birinci İbrahim
Annesi: Saliha Dilaşub Sultan
Doğumu: 15 Nisan 1642
Ölümü: 22 Haziran 1691
Saltanatı: 09 Kasım 1687 – 1691

21) SULTAN İKİNCİ AHMED: 1691 – 1695
Babası: Sultan Birinci İbrahim
Annesi: Hatice Muazzez Sultan
Doğumu: 25 Şubat 1643
Ölümü: 06 Şubat 1695
Saltanatı: 22 Haziran 1691 – 1695

22) SULTAN İKİNCİ MUSTAFA: 1695 – 1703
Babası: Sultan Dördüncü Mehmed
Annesi: Emetullah Rabia Gülnuş Sultan
Doğumu: 06 Şubat 1664
Ölümü: 29 Aralık 1703
Saltanatı: 06 Şubat 1695 – 22 Ağustos 1703

Gerileme devri

II. Mustafa zamanında 1699 Karlofça Antlaşması ile gerileme devri başladı.

23) SULTAN ÜÇÜNCÜ AHMED: 1703 – 1730
Babası: Sultan Dördüncü Mehmed
Annesi: Emetullah Rabia Gülnuş Sultan
Doğumu: 30 Aralık 1673
Ölümü: 01 Temmuz 1736
Saltanatı: 1703 – 1 Ekim 1730

24) SULTAN BİRİNCİ MAHMUD: 1730 – 1754
Babası: Sultan İkinci Mustafa
Annesi: Saliha Valide Sultan
Doğumu: 02 Ağustos 1696
Ölümü: 13 Aralık 1754
Saltanatı: 2 Ekim 1730 – 1754

25) SULTAN ÜÇÜNCÜ OSMAN: 1754 – 1757
Babası: Sultan İkinci Mustafa
Annesi: Şehsuvar Valide Sultan
Doğumu: 02 Ocak 1699
Ölümü: 30 Ekim 1757
Saltanatı: 13 Aralık 1754 – 1757

26) SULTAN ÜÇÜNCÜ MUSTAFA: 1757 – 1774
Babası: Sultan Üçüncü Ahmed
Annesi: Mihrişah Sultan
Doğumu: 28 Ocak 1717
Ölümü: 21 Ocak 1774
Saltanatı: 30 Ekim 1757 – 1774

27) SULTAN BİRİNCİ ABDÜLHAMİD: 1774 – 1789
Babası: Sultan Üçüncü Ahmed
Annesi: Rabia Şermi Sultan
Doğumu: 20 Mart 1725
Ölümü: 07 Nisan 1789
Saltanatı: 21 Ocak 1774 – 1789

28) SULTAN ÜÇÜNCÜ SELİM: 1789 – 1807
Babası: Sultan Üçüncü Mustafa
Annesi: Mihrişah Sultan
Doğumu: 24 Aralık 1761
Ölümü: 28 Temmuz 1808
Saltanatı: 07 Nisan 1789 – 29 Mayıs 1807

29) SULTAN DÖRDÜNCÜ MUSTAFA: 1807 – 1808
Babası: Sultan Birinci Abdulhamid
Annesi: Nüketseza Kadın Sultan
Doğumu: 08 Eylül 1779
Ölümü: 16 Kasım 1808
Saltanatı: 29 Mayıs 1807 – 28 Temmuz 1808

30) SULTAN İKİNCİ MAHMUD: 1808 – 1839
Babası: Sultan Birinci Abdulhamid
Annesi: Nakşidil Valide Sultan
Doğumu: 20 Temmuz 1785
Ölümü: 01 Temmuz 1839
Saltanatı: 28 Temmuz 1808 – 1839

1839 Tanzimat Fermanı

31) SULTAN BİRİNCİ ABDÜLMECİD: 1839 – 1861
Babası: Sultan İkinci Mahmud
Annesi: Bezm-i Alem Valide Sultan
Doğumu: 25 Nisan 1823
Ölümü: 25 Haziran 1861
Saltanatı: 01 Temmuz 1839 – 1861

32) SULTAN ABDÜLAZİZ: 1861 – 1876
Babası: Sultan İkinci Mahmud
Annesi: Pertevniyal Valide Sultan
Doğumu: 08 Şubat 1830
Ölümü: 04 Haziran 1876
Saltanatı: 25 Haziran 1861 – 30 Mayıs 1876

33) SULTAN BEŞİNCİ MURAD: 1876 – 1876
Babası: Sultan Abdülmecid
Annesi: Şevk Efza Kadın Efendi
Doğumu: 21 Eylül 1840
Ölümü: 29 Ağustos 1904
Saltanatı: 30 Mayıs 1876 – 31 Ağustos 1876

34) SULTAN İKİNCİ ABDÜLHAMİD: 1876 – 1909
Babası: Sultan Abdülmecid
Annesi: Tir-i Müjgan Kadın Efendi
Doğumu: 21 Eylül 1842
Ölümü: 10 Şubat 1918
Saltanatı: 31 Ağustos 1876 – 27 Nisan 1909

Birinci Meşrutiyet

Plevne Savaşı, İstibdad dönemi, İkinci Meşrutiyet, İttihad ve Terakki dönemi
35) SULTAN MEHMED REŞAD: 1909 – 1918
Babası: Sultan Abdülmecid
Annesi: Gülcemal Kadın Efendi
Doğumu: 02 Kasım 1844
Ölümü: 03 Temmuz 1918
Saltanatı: 27 Nisan 1909 – 1918

36) SULTAN MEHMED VAHDEDDİN: 1918 – 1922
Babası: Sultan Abdülmecid
Annesi: Gülistu Kadın Efendi
Doğumu: 02 Şubat 1861
Ölümü: 15 Mayıs 1926
Saltanatı: 04 Temmuz 1918 – 01 Kasım 1922

1. Dünya Savaşı

İşgal dönemi ve yıkılış

 

Etiketler

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu